40 
afsteekt tegen 'den tijd, toen Marx als eenzame, weinig 
begrepen, doch alom gehate strijder tegen een .wereld van 
vijanden worstelde voor de erkenning van zijn denkbeelden' 
in het proletariaat. 
Zoo ontmoedigend, ja zelfs troosteloos deze situatie voor 
ieder gewoon mensch ware geweest, zij beroofde Marx nooit 
van zijn vroolijke gelijkmoedigheid, zijn trotsch vertrouwen 
in de toekomst. Hij stak zoo hoog uit boven zijn tijdgenootenj 
en zag zoo ver over ze heen, dat hij duidelijk het land van 
belofte aanschouwde, toen het aan de groote massa zijner 
medemenschen zelfs ter nauwernood was vergund het be- 
staan daarvan te vermoeden. Uit zijn wetenschappelijke 
grootheid, uit de diepzinnigheid zijner leer putte hjj de 
beste kracht van zijn karakter; daarin wortelde zijn onwan- 
kelbaar vertrouwen, dat hem vrij hield van alle slingerende 
stemmingen eener onvaste overgevoeligheid, die vandaag 
hemelhoog juicht en morgen ten jdoode bedroefd is. 
Uit Ideze bron moeten ook wij putten, dan kunnen wiji 
zeker er van zijn, |dat wij in den grooten en zwaren strijd, 
(dien wij tegemoet gaan, onzen man staan en het maximum 
van kracht ontwikkelen, waartoe wij in staat zijn. Dan! 
mogen wij verwachten, vroeger idan anders mogelijk ware, 
ons |doel te bereiken. Het banier der bevrijding van het 
proletariaat en daarmee der geheele menschheid, dat 
Marx heeft ontplooid en meer dan een menschenleeftijd lang 
voor ons uitgedragen, in steeds hernieuwden stormloop, 
nooit verslappend, nooit versagend, dat zullen de strijders, 
die hij heeft geschoold, zegerijk planten op de puinhoopen 
van den kapitalistischen roofburcht.